Αγώνας μετ’ εμποδίων η υπεράσπιση των δικαιωμάτων των ομοφυλόφιλων στο Καμερούν

Ημερομηνία δημοσίευσης πρωτότυπου άρθρου: 13.11.2013

Μετάφραση από τα γερμανικά: Translators for Justice

Πηγή: https://translateforjustice.com/2014/03/15/homosesexuelle-kamerun/

(Πρωτότυπο κείμενο στα αγγλικά: http://www.opendemocracy.net/openglobalrights/alice-nkom/challenge-of-finding-funding-for-gay-rights-in-cameroon)

 

της Alice Nkom

Σχετικά με τη συγγραφέα

 Η Άλις Νκομ είναι δικηγόρος από το Καμερούν, που έγινε γνωστή ιδιαίτερα για τη δραστηριοποίησή της ενάντια στην ποινικοποίηση της ομοφυλοφιλίας στο Καμερούν. Είναι η μοναδική δικηγόρος που υπερασπίζεται ανθρώπους από το Καμερούν, οι οποίοι φυλακίζονται ή διώκονται εξαιτίας των ομοφυλοφιλικών τους προτιμήσεων. Η Nkom σπούδασε νομική στην Τουλούζη και από το 1969 εργάζεται ως δικηγόρος στην Ντουάλα. Στα 24 της χρόνια ήταν η πρώτη έγχρωμη γυναίκα που απέκτησε τη δικηγορική ιδιότητα.

Όταν η ΕΕ έδωσε στην Alice Nkom μια γενναιόδωρη επιχορήγηση για την υπεράσπιση ομοφυλόφιλων στο Καμερούν, δέχθηκε επίθεση για ενθάρρυνση παράνομων πράξεων. Σε αυτό το άρθρο η Nkom περιγράφει την πραγματικότητα σχετικά με τη δυσκολία της να λάβει οικονομική υποστήριξη στον αγώνα της για την ισότητα, τον οποίο η ίδια η κυβέρνηση και η πλειοψηφία του πληθυσμού του Καμερούν καταδικάζουν.

Όταν πριν από δέκα χρόνια κάποιοι ομοφυλόφιλοι φίλοι μου από τη Γαλλία επισκέφτηκαν το Καμερούν, έπρεπε να τους δώσω τη συμβουλή να είναι προσεκτικοί, πράγμα που με έβαλε σε σκέψεις. Διότι η ομοφυλοφιλία τόσο στο Καμερούν όσο και στις περισσότερες χώρες της Αφρικής είναι παράνομη. Το κράτος δε διστάζει και πολύ να συλλάβει οποιονδήποτε κατηγορείται για ομοφυλοφιλία, πράγμα που μπορεί και να οδηγήσει σε πενταετή φυλάκιση.

Όμως, εγώ είμαι δικηγόρος. Σπούδασα στη Γαλλία και δουλεύω από το 1969 ως δικηγόρος στον κλάδο του Οικονομικού Δικαίου και δραστηριοποιούμαι στην υπεράσπιση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, μέσω π.χ. της υπεράσπισης θυμάτων αστυνομικής βίας. Καθώς μιλούσα με τους επισκέπτες, διαπίστωσα ότι δεν είναι αρκετό μόνο να προειδοποιώ τους ομοφυλόφιλους σχετικά με τους κινδύνους που τους περιμένουν στο Καμερούν.

Το 2003 ίδρυσα την οργάνωση Association for the Defense of Homosexuality (ADEFHO) με σκοπό την αποποινικοποίηση της ομοφυλοφιλίας στο Καμερούν. Η κυβέρνηση θεωρεί την ομοφυλοφιλία έγκλημα και η κοινωνία, η οποία κατά το μεγαλύτερό της μέρος αποτελείται από καθολικούς, τρέφει αισθήματα απέχθειας που οφείλονται σε θρησκευτικούς λόγους. Η ομοφυλοφιλία είναι ένα ευαίσθητο θέμα και έτσι, κανείς δε θέλει να χρηματοδοτήσει κάτι που θεωρεί έγκλημα. Επομένως, μικρές ήταν οι ελπίδες που έτρεφα για οικονομική υποστήριξη από την τοπική κοινωνία για το έργο μου. Αντ’ αυτού, θεωρήθηκα εχθρός του κράτους, πράγμα που σημαίνει ότι σχεδόν κανένας στο Καμερούν δε θέλει να έρθει σε επαφή μαζί μου, πόσο μάλλον να στηρίξει την υπεράσπιση των δικαιωμάτων των ομοφυλόφιλων. Σχεδόν κάθε μέρα δέχομαι απειλές για τη ζωή μου. Ακόμα και οι εθελοντές που εργάζονται μαζί μου διακόπτουν πρόωρα κάθε συνεργασία, καθώς δέχονται κι αυτοί απειλές και βρίσκονται αποκλεισμένοι από την κοινωνία.

Η ΜΚΟ μου είναι μια περίεργη οργάνωση. Δε διαθέτω γραφείο, ούτε προσωπικό, ούτε έχω οργανώσει κάποια ενημερωτική εκστρατεία, καθώς ούτως ή άλλως θα τη σαμποτάρανε. Τα περισσότερα χρήματά μου πηγαίνουν στους σωματοφύλακές μου, τους οποίους πληρώνω ημερησίως 100 δολάρια ΗΠΑ, τις επισκέψεις μου στο δικαστήριο, τη χαρτούρα και τα ταξίδια που πρέπει να κάνω, όταν υπερασπίζομαι υποθέσεις σε απομακρυσμένες περιοχές της χώρας.

Αυτόν τον καιρό υπερασπίζομαι δέκα φυλακισμένους και δώδεκα άτομα που διώκονται ποινικά. Εκτός αυτού, έχω βοηθήσει μεγάλο αριθμό ανθρώπων να αποφυλακιστούν ή να αποφύγουν τη φυλάκιση. Οι περισσότεροι από αυτούς δε βρίσκουν δουλειά, έχουν προβλήματα υγείας, πρέπει να προστατευτούν από επιθέσεις και δεν έχουν καθόλου εισόδημα. Δεν μπορώ να τους εγκαταλείψω έτσι απλά, μόλις τελειώσει η νομική μου υποστήριξη.

Στο Καμερούν ζουν 20 εκατομμύρια άνθρωποι, από τους οποίους το 10-12% είναι ομοφυλόφιλοι. Κι εγώ είμαι το μοναδικό άτομο που τους προσφέρει νομική βοήθεια. Παρόλο που προς το παρόν εργάζομαι με πήρες ωράριο, δεν μπορώ να αναλάβω όλες τις υποθέσεις.

Εντωμεταξύ, πλέον δεν έχω ούτε εισόδημα, αφού δε μου μένει χρόνος να εργάζομαι ως δικηγόρος στον κλάδο του Οικονομικού Δικαίου. Τώρα μένω με την οικογένειά μου, η οποία με συντηρεί και εν μέρει υποστηρίζει επίσης οικονομικά το έργο μου.

Ίσως να αναρωτιέστε πώς πηγαίνουν τα πράγματα με τη χρηματοδότηση από το εξωτερικό. Ε, ακόμα κι αυτό δεν ήταν πάντοτε εύκολο, γεγονός που εν μέρει οφείλεται στο ότι ούτε εγώ ούτε κάποιος άλλος δεν έχει το χρόνο να ασχοληθεί με τη χρηματοδότηση. Ωστόσο, εμφανίζομαι στα διεθνή μίντια και προωθώ σιγά σιγά τη δουλειά μου, η οποία είναι πλέον τόσο γνωστή, ώστε τα τελευταία χρόνια έχω αρχίσει να λαμβάνω χρηματοδότηση από το εξωτερικό.

Από τεχνική άποψη, η κυβέρνηση κατέστησε δύσκολη τη δουλειά μου, αλλά από την άλλη μου έδωσε έτσι τη δυνατότητα να ζητήσω διεθνή υποστήριξη. Το 2003 πέτυχα να χορηγηθεί από το κράτος άδεια στη οργάνωσή μου, αναφέροντας στο δικαστήριο ότι το Καμερούν έχει υπογράψει τις διεθνείς συμβάσεις για τα ανθρώπινα δικαιώματα, οι οποίες το υποχρεώνουν να σεβαστεί την ιδιωτική ζωή των πολιτών.

Η κυβέρνηση, ωστόσο, δεν κατάφερε να ετοιμάσει τα έγγραφα, τα οποία αποδεικνύουν ότι η οργάνωσή μου υπάρχει και αναγνωρίζεται από το κράτος. Οι περισσότερες ξένες κυβερνήσεις και οργανώσεις έχουν τη δική τους γραφειοκρατία. Χρειάζονται για ευνόητους λόγους τα επίσημα έγγραφα, προτού μπορέσουν να εγκρίνουν οικονομική υποστήριξη.

Το 2010 κατάφερα να λάβω μια χρηματοδότηση για δυο χρόνια ύψους 300.000 ευρώ. Όταν έγινε γνωστό ότι είχα λάβει χρήματα από την ΕΕ, ένας εκπρόσωπος του υπουργείου Επικοινωνιών από το Καμερούν υποστήριξε στη γαλλική τηλεόραση ότι για «παραβάσεις κατά του νόμου, του κράτους και της ανεξαρτησίας» θα μπορούσαν να με συλλάβουν. Anti-gay ομάδες στο Καμερούν ζήτησαν από την κυβέρνηση να σταματήσουν τη χρηματοδότηση, πράγμα το οποίο όμως δεν ήταν δυνατό. Διότι εγώ με τη βοήθεια μιας άλλης οργάνωσης, της SID’ADO (Νεολαία κατά του HIV και του AIDS), η οποία κατέχει τα απαραίτητα έγγραφα, καθώς εστιάζει στην υγεία (κυρίως των ομοφυλόφιλων) και όχι στη νομιμοποίηση της ομοφυλοφιλίας, υπέβαλα αίτηση για χρηματοδότηση. Η ΕΕ συνειδητοποίησε ότι αυτή είναι η μοναδική δυνατότητα να χρηματοδοτηθεί το έργο μου.

Εκτός αυτού, λάβαμε ακόμα 5000 δολάρια ΗΠΑ από μια ΜΚΟ μέσω της Western Union.

Μέχρι τώρα, αυτή ήταν όλη κι όλη η οικονομική υποστήριξη που δεχτήκαμε από το εξωτερικό.

Ακόμα κι αν οι πόροι είναι περιορισμένοι, θα μπορούσε κανείς να πει ότι καταφέραμε κάποια πράγματα. Έχοντας δέκα χρόνια που ασκώ το επάγγελμα της δικηγόρου, ξέρω ότι, όταν διεξάγουμε δικαστικούς αγώνες, μπορούμε να βοηθήσουμε τους ανθρώπους μόνο πολύ αργά και μεμονωμένα. Αν, όμως, θέλεις πραγματικά να αλλάξεις κάτι, πρέπει να χρησιμοποιήσεις κάθε κόλπο και να είσαι σε θέση να επικοινωνείς.

Πιστεύω πως περισσότερο η δημόσια εικόνα μου παρά η δουλειά μου ως νομικός μπορεί να συμβάλλει στην παρότρυνση των ανθρώπων να μιλήσουν για αυτά τα θέματα. Διότι οι περισσότεροι άνθρωποι στο Καμερούν δε γνωρίζουν καν ότι υπάρχει η ομοφυλοφιλία. Μόλις το 1990 επιτράπηκαν στο Καμερούν οι ΜΚΟ. Γι’ αυτόν το λόγο, χρειάζεται ακόμα πολλή ενημέρωση στο Καμερούν σχετικά με τα ανθρώπινα δικαιώματα. Με τη βοήθεια μερικών φίλων, οι οποίοι εργάζονται στα μίντια, έκανα εμφανίσεις σε τηλεοπτικές εκπομπές. Επειδή, όμως, είναι παράνομη η συζήτηση για την ομοφυλοφιλία, δεν επιτρέπεται να με προσκαλέσουν για να μιλήσω δημόσια για το έργο μου. Χρησιμοποιούν την πρόφαση ότι ενδιαφέρονται να μιλήσουν μαζί μου σχετικά με άλλα νομικοτεχνικά θέματα. Έπειτα, εγώ απλά μιλάω σχετικά με τα δικαιώματα των ομοφυλόφιλων και κανένας δεν μπορεί μετά να με εμποδίσει, όταν ήδη βρίσκομαι στον αέρα.

Σταδιακά αυξήθηκαν και τα σχετικά ρεπορτάζ σε ξένα κανάλια, όπως στο γαλλικό σταθμό RFI και στο BBC. Τα τοπικά κανάλια πρέπει με τη σειρά τους να αναμεταδώσουν τις δηλώσεις μου στο εξωτερικό. Μια ραδιοφωνική εκπομπή, η οποία ασχολείται με τα ανθρώπινα δικαιώματα, δίνει το έναυσμα για μια πιο γρήγορη εξέλιξη των πραγμάτων από ό,τι κάθε μια ξεχωριστή μου μάχη στην αίθουσα του δικαστηρίου.

Θα διαρκέσει δεκαετίες, μέχρι να αλλάξει ριζικά η κοινή γνώμη, ώστε να λάβω οικονομική υποστήριξη από την ίδια μου τη χώρα. Προς το παρόν, νιώθω σαν να παλεύω με γυμνά χέρια ενάντια σε μια τεράστια κρατική μηχανή. Και όμως, η διεθνής υποστήριξη που δεχόμαστε τώρα το καθιστά δυνατό να συνεχίσω. Χάρη στις επιτυχίες μου έχω την αίσθηση ότι οι διεθνείς κανόνες για τα ανθρώπινα δικαιώματα θα υπερνικήσουν τη στάση της κυβέρνησης του Καμερούν. Πολλοί άνθρωποι, μεταξύ των οποίων και ειρηνοδίκες και μέλη της κυβέρνησης, μου είπαν κατ’ ιδίαν ότι προηγουμένως δεν ήξεραν σχεδόν τίποτα σχετικά με το θέμα της ομοφυλοφιλίας και ότι τώρα είναι περισσότερο ενημερωμένοι. Σε αυτό συνέβαλε, επίσης, το γεγονός ότι ο νέος πάπας τάχθηκε υπέρ της ανεκτικότητας απέναντι στους ομοφυλόφιλους.

Αυτό το άρθρο συντάχθηκε από τη Sophie Arie για λογαριασμό της Alice Nkom.

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s